پناهگاه حیات وحش موته

2021-09-28
125 بازدید

پناهگاه حیات وحش موته در بخش میمه، در فاصله ۱۳۰ کیلومتری استان اصفهان، روستایی به نام موته قرار دارد که از توابع بخش میمه می‌ باشد. نام پناهگاه حیات‌ وحش موته هم از روستای موته که در مرکز منطقه قرار دارد، گرفته شده است. در شمال میمه، پناهگاه حیات‌ وحش موته با وسعت ۲۰۵ هزار هکتار قرار […]

پناهگاه حیات وحش موته

در بخش میمه، در فاصله ۱۳۰ کیلومتری استان اصفهان، روستایی به نام موته قرار دارد که از توابع بخش میمه می‌ باشد. نام پناهگاه حیات‌ وحش موته هم از روستای موته که در مرکز منطقه قرار دارد، گرفته شده است. در شمال میمه، پناهگاه حیات‌ وحش موته با وسعت ۲۰۵ هزار هکتار قرار دارد پناهگاه حیات‌ وحش موته در مرز دو استان اصفهان و مرکزی است.
موته دارای دو بخش کوهستانی و دشتی می‌ باشد این منطقه زیستگاهی مناسب برای آهوها می‌ باشد. همچنین دارای گیاهان بسیار منحصر به‌ فرد است. در نتیجه موته از جمله مناطق با ارزش ایران محسوب می‌ شود. در موته گیاهان بوته‌ ای و درختچه‌ هایی مانند گون، جاشیر، خارشتر، بادام کوهی، انجیر وحشی و پسته کوهی می‌ روید.

 

حیات وحش موته

 

پارک ملی و پناهگاه حیات‌وحش موته

پارک ملی و پناهگاه حیات ‌وحش موته از سال ۱۳۴۶ به‌عنوان پناهگاه حیات‌ وحش موته شناخته می‌ شد و پس از آن در سال 1396 این پناهگاه به پارک ملی، ارتقا یافته است. این پارک دارای دشت‌ های وسیعی است و از زیستگاه‌ های امن و منحصر به‌ فرد آهوهای ایرانی می‌ باشد. این پارک در حد فاصل استان مرکزی و استان اصفهان می‌ باشد. ولی اداره کل حفاظت محیط‌ زیست استان اصفهان، مدیریت این پارک را بر عهده گرفته است. این پارک دارای دشت‌ ها و شوره‌ زارهایی است که گیاهان خاصی را در خود جای‌ داده است و نیز زیستگاه خاص برای گونه‌ های مختلف حیات‌ وحش می‌ باشد.

شاخص‌ترین حیوانات حیات‌وحش موته

پناهگاه حیات‌ وحش موته، دو بخش جلگه‌ ای و هموار دارد. در بخش هموار آهوها زندگی می‌ کنند آهوها معمولاً در شوراب باریک، شور رباط ترک، همواری‌ های موته و تپه‌ ماهورهای منطقه سی کلفتی دیده می‌ شوند و در مناطق دیگر قوچ، میش، کل و بز وجود دارد. گونه‌ های زیادی از حیوانات در پناهگاه حیات‌وحش موته قرار دارد و محل زیست مناسبی برای آهوها می‌ باشد به همین خاطر این پناهگاه، پایگاه حیات‌ وحش موته محسوب می‌ شود.
از شاخص‌ ترین حیوانات حیات‌ وحش موته می‌ توان به آهوی ایرانی اشاره کرد. اما این پناهگاه دارای گونه‌ های جانوری دیگری نیز، همچون کل و بز، پلنگ، گربه وحشی، پرندگان، خزندگان و انواع چکچک، چکاوک، کرکس، شاهین و… می‌ باشد.

 

آهو موته

طبق سرشماری سال ۱۳۹۵ در این منطقه حفاظت شده ۸۵۱۰ رأس آهو، ۱۹۶۶ رأس کل، ۷۵۷۶ رأس قوچ و میش وجود دارد. از سال 1390 گراز نیز در پناهگاه حیات‌ وحش موته دیده شده است. چون این پناهگاه قبلاً محل زیست گراز نبود، پس احتمال می‌ رود که این گراز از استان مرکزی به پناهگاه وارد شده است.
همچنین این منطقه دارای 25 گونه از پستانداران که شامل 22 جنس از 11 خانواده و 4 راسته دیده شده است که شامل پلنگ، گربه شنی، آهو، کل و بز، گربه پالاس، پامسواکی بزرگ، مستر خاکستری، روباه معمولی، سنجاب درختی، جربیل بزرگ، پایکا، تشی، گرگ، موش خانگی، هامستر دم‌ دراز، قوچ و میش، شغال، کفتار، سمور، خرگوش، جربیل بلوچی، جرد ایرانی، جرد لیبی، جرد ناخن زرد و دوپای کوچک می‌ باشد.
این منطقه دارای 88 گونه از پرندگان که به 58 جنس متعلق هستند، مشاهده شده است که بعضاً پرنده مهاجر و گاه بومی نیز در میان آن ها رویت شده است که شامل عقاب دشتی (خاکی)، عقاب مارخور، سنقر سفید، عقاب طلایی، سارگپه معمولی، هدهد، شبگرد معمولی، مگس‌گیر خالدار (راه‌راه)، غراب، کلاغ سیاه، کلاغ ابلق، دم سرخ سیاه، چکچک دشتی، دم سرخ معمولی، دال، دال سیاه، بالابان، کبک، سارگپه پابلند، کرکس کوچک، شاهین، دلیجه، لیل، تیهو، درنا، هوبره، یلوه آبی، یلوه خالدار، سلیم طوقی کوچک، آبچلیک پاسرخ، آبچلیک تک زی، پاشلک بزرگ، کوکر شکم سیاه، کبوتر چاهی، یاکریم، کوکو، سینه‌سرخ ایرانی، جغد کوچک گلو خرمایی، سبزقبا، ماهی‌خورک کوچک، چکاوک شاخ‌دار، چکاوک کوچک، چکاوک پنجه کوتاه، چکاوک آسمانی، چکاوک کاکلی، پرستو، چلچله بیابانی، چلچله کوهی، دم‌جنبانک ابلق، دم‌جنبانک شکم زرد، سنگ چشم خاکستری کوچک، سنگ چشم کله سرخ، دم سرخ، سسک جنبان، سسک درختی کوچک، سسک بیابانی، طرقه بنفش، چکچک، چکچک بیابانی، چکچک پشت سفید، چکچک گوش سیاه، چکچک ابلق، چکچک سرسیاه، چکچک دم سرخ، کمر کلی بزرگ، کمر کلی کوچک، زرده پر کوهی، زرده پر تالابی، زرده پر لیمویی، زرده پر سرسیاه، سهره صورتی، گنجشک خانگی، گنجشک کوهی، سار، پری شاخ، زاغی، زاغ نوک سرخ، حواصیل خاکستری، اگرت کوچک، اگرت بزرگ، غاز خاکستری و چکچک ابلق جنوبی می‌ باشد.

 

چکچک

خزندگان این پناهگاه شامل 25 گونه‌اند که بعضی از آنها مار جعفری، ارمیاس ایرانی، لاک‌پشت مهمیزدار غربی، مارمولک‌ ها، جکوی دم زبر، مار بوآی شنی، لاک‌پشت برکه‌ای خزری، آگامای چابک، بزمجه بیابانی خزری، مزالینای دم‌دراز بیابانی، آگامای پولک درشت صخره‌ ای، آگامای وزغی خاکستری، اسکینگ علفزار، مار پلنگی، تیرمار بیابانی، تیرک مار، چلیپر، طلحه مار، یله مار، شاخ‌دار ایرانی، گرزه مار، آگامای قفقازی، اسکینگ قرمز نشان، شترمار شیرازی و جکوی دم کند، می‌ باشند که در منطقه دیده شده‌ اند. همچنین در پناهگاه حیات‌ وحش موته، فقط یک‌ گونه دوزیست به نام وزغ سبز عربی مشاهده شده است. از طرفی این منطقه دارای آبزیانی همچون ماهی زرده پر و خیاطه نیز می‌ باشد.

پوشش‌های گیاهی پارک ملی موته

پناهگاه حیات‌ وحش موته، دارای آب‌ و هوایی نیمه‌ خشک است و تابستان‌ های گرم و زمستان‌ های سرد دارد و افزون بر حیات‌ وحش، پوشش گیاهی، گل‌های زیبایی نیز دارد. پارک ملی موته دارای انواع مختلفی از گیاهان و درختچه‌ها می‌ باشد. این پارک ملی دارای پوشش تک اشکوبی می‌ باشد. غالب گونه‌ های این پارک، درمنه است که در ارتفاعات و دشت‌ های منطقه می‌ روید و اغلب پوشش گیاهی پارک ملی، زیست بوته‌ ای می‌ باشد ولی در بخش‌ های دیگر این منطقه گیاه شور پسند نیز دیده می‌ شود و دلیل آن هم شور بودن خاک بخشی از منطقه است. گونه‌ های کوه سری که غالباً شامل گون و کلاه میرحسن می‌ باشند نیز، در پوشش گیاهی موته دیده می‌شوند.

 

گون

پوشش‌ های گیاهی پارک ملی موته شامل ۴۷۸ گونه گیاهی شناخته شده می‌ باشد که به ۲۴۰ جنس و ۵۳ خانواده تعلق دارد. موته دارای ۲۷۰ گونه از گیاهان دارویی می‌ باشد. این گیاهان شامل آویشن، خاکشیر تلخ، کاکوتی، کرفس کوهی، زرشک، گل اورانه، ریواس، تمشک و… می‌ باشد. اما متأسفانه به علت عدم بارندگی در سال‌ های اخیر، بوته‌های منطقه ضعیف شده است و بخش‌ های زیادی از آنها نیز خشک می‌ باشند.